راهکاری جهت حل مشکل آلودگی هوای شهر بهار

آیا آلودگی صنایع آلاینده شهرک صنعتی بهاران قابل کنترل مهندسی است؟

سالهاست که ساکنین شهرستان بهار از مشکلات متعدد رنج می برند از جمله آلودگی هوا که بخاطر قرار گیری شهر بهار در مجاورت شهرک صنعتی بهاران و فعالیت چندین کارخانه تولید اسید و کاغذ سازی رخ داده است.

  • علت این مشکلات چیست؟

در فرآیند تولید اسید ، تولید کاغذ و حتی فاضلاب کشتارگاه آلاینده های متعدد از جمله SO2 ، NO2 ، گاز دی اکسید کرین، متان و سایر آلاینده وجود دارند این آلاینده ها بخاطر تحریک بخش تنفسی منجر به تحریک و التهاب سیستم تنفسی و در نهایت منجر به مرگ می گردند.

  • راهکار حل مشکل چیست؟

مشکل یاد شده در سه گام علمی حل می شود.

  • در اولین گام باید الاینده های منشره از نظر نوع، ترکیب شیمیایی و مقدار غلظت شناسایی و تعیین مقدار گردند

در مطالعه علمی کاربردی که در مجتمع مس سرچشمه سال ۱۳۸۸ انجام دادیم آلاینده های سمی شناسایی و تعیین مقدار گردید و مقاله ای علمی با عنوان Distribution of the volatile organic pollutants in ambient air of the sar-cheshmeh copper complex unit  در سال ۲۰۱۰ در مجله بین المللی European Journal of Scientific Research چاپ گردید.

  • در دومین گام باید منابع انتشار مشخص و راهکار های علمی جهت به جمع آوری و پالایش آلاینده ها طراحی گردد.

در این گام با کمک استانداردهای بین المللی از جمله استاندارد مدیریت محیط زیست ISO 14001 و چک لیست های استاندارد در سه مرحله صنایع مورد ارزیابی میدانی قرار می گیرند و چرخه تولید مورد پایش مداوم قرار می گیرد.

  • در سومین گام سیستم های کنترلی طراحی ، ساخته و در محل نصب می گردند و کارایی پالایشگر ها مورد ارزیابی زمانی قرار می گیرند

بصورت کلی جهت آلاینده ها با توجه به نوع و مقدار الاینده سیستم های تهویه متفاوتی طراحی و اجرا می گردد.

با توجه به اینکه آلاینده منشره از شهرک صنعتی اکثرا گاز و بخار می باشد چند سیستم زیر پیشنهاد می گردد.

۱- وت اسکرابر Packed Wet Scrubber

ونتوری اسکرابر شامل یک ورودی همگرا می باشد. هوا حاوی گاز و بخارات آلاینده از این ورودی همگرا عبور می کند و سرعت آن بین ۱۲۰۰۰-۳۶۰۰۰ fpm افزایش پیدا می کند. در دهانه ورودی همگرا اسپری های حلال تعبیه می شوند که مایع را بصورت شعاعی در دهانه ونتوری تزریق می کند . بعلت سرعت بالا و تربولانس هوا با آلاینده و مایع موجود در هوا سبب اختلاط این مواد شده و بصورت لجن ته نشین می شود. فرآیند انباشتگی بین ذرات گرد و غبار و قطرات آب تا بعد از انتهای ونتوری ادامه پیدا می کند. ونتوری دارای بازده فوق العاده عالی می باشند.

۲- بگ هاوس و فیلتر کیسه ای

غبارگیرهای پارچه ای (فیلتر کیسه ای) که بطور عمده به نام بگ فیلتر یا بگ هاوس شناخته می شوند، به دلیل کارآمد بودن جهت غبار زدایی ذرات با سایزهای مختلف در صنایع مختلفی از جمله سیمان، فولاد، مس،صنایع دارویی و شیمیایی، فلزات، … مورد استفاده قرار می گیرند و یکی از کاراترین و اقتصادی ترین نوع فیلترها می باشند. این فیلترها جهت غبارگیری ذرات با قطرکمتر از m 10µ مورد استفاده قرار می گیرند. این فیلترها متشکل از کیسه هایی با جنس پلی استر، نایلون، فایبر گلاس،پلی پروپیلن وپلی استر با پوشش PTFE و … می باشند که ذرات غبار بر سطح پارچه جمع شده و هوای تمیز از درون کیسه ها عبور می کند. در فیلتر کیسه ای، غبار آلوده به یکی از خانه های فیلتر وارد شده، ذرات غبار با قطر بزرگتر پس از ورود، تحت تاثیر نیروی وزن خود به طرف هاپر حرکت کرده و مابقی برروی کیسه های فیلتر جمع می شوند. زمانی که ضخامت غبار جمع شده بر روی کیسه ها به حدی برسد که جریان یه سختی عبور می‌نماید (افت فشار) پروسه تمیز کردن کیسه ها آغاز می شود.

۳- رسوب‌دهنده الکترواستاتیکی

فیلترالکترواستاتیک دستگاهی است که با ایجاد یک میدان الکتریکی، آلاینده های موجود در هوا را از آن جدا می‌سازد. مزیت برتر برای جداسازی ذرات کمتر از یک میکرون که فیلترهای دیگر بازده جداسازی پایینی دارند استفاده از این فیلتر مناسب می‌باشد. با استفاده از تکنولوژی نانو قابلیت جذب الکتریکی ذرات آلرژی زا و دوده هوا را دارا می باشد. این فیلتر با خاصیت بار لکتریکی،جاذب ذرات باردار معلق در هوا توسط صفحات الکترو استاتیک است و همچنین قابل شستشو نیز می باشد که موجب افزایش طول عمر فیلتر ها نیز می گردد. با این سیستم ها به محض شروع عمل فیلترینگ هیچ خروجی به صورت دود یا غبار نداریم. رسوب­ دهنده­ های الکترواستاتیک از شیوه­ های مطرح در زمینه تصفیه هوای آلوده می باشند و به عنوان بخش اولیّه سیستم تهویه در نیروگاه ها، صنایع مختلف و بیمارستان ها جهت کنترل ذرات جامد یا قطرات مایع با افت فشار پایین به کار میروند.

دکتر جواد وطنی شعاع
انتهای پیام/